NL EN
  • Home»
  • Weblog »
  • Geen afzonderlijke strafbaarstelling van identiteitsfraude

Geen afzonderlijke strafbaarstelling van identiteitsfraude

Minister Opstelten heeft vorige week in een brief aan de Tweede Kamer laten weten dat identiteitsfraude niet door middel van een afzonderlijk delict in het Wetboek van Strafrecht strafbaar zal worden gesteld.

De brief is opgesteld naar aanleiding van het algemeen overleg van 10 april jl., waarin (o.a.) de strafrechtelijke aanpak van identiteitsfraude is besproken. Hierbij wordt de definitie van identiteitsfraude van de Universiteit Utrecht (2007) gehanteerd:

het opzettelijk (en) (wederrechtelijk of zonder toestemming) verkrijgen, toe-eigenen, bezitten of creëren van valse identificatiemiddelen en het daarmee begaan van een wederrechtelijk gedraging, of het verrichten van een dergelijke handeling met de intentie om daarmee een wederrechtelijke gedraging te begaan”. 

De minister erkent dat ook in Nederland identiteitsfraude een probleem is, waartegen voorzorgsmaatregelen moeten worden getroffen. Mocht iemand, ondanks deze maatregelen, toch slachtoffer worden van identiteitsfraude dan moet hem adequate instrumenten ter beschikking staan om de dader te kunnen aanpakken en de schade te herstellen, aldus de minister.

Met betrekking tot strafrechtelijke ‘instrumenten’ overweegt de minister dat, hoewel identiteitsfraude op dit moment niet door middel van een afzonderlijk delict in het Wetboek van Strafrecht is strafbaar gesteld, dit niet wegneemt dat er adequate strafrechtelijke middelen zijn om tegen identiteitsfraude op te treden. De minister somt op: valsheid in geschriften, misbruik van reisdocumenten, oplichting. Ook kan identiteitsfraude indirect worden aangepakt door middel van delicten, waarvan identiteitsfraude vaak onderdeel uitmaakt, zoals mensensmokkel, witwassen, bank- of uitkeringsfraude, terrorisme etc. Reeds met deze delicten kan, met enkele uitzonderingen daargelaten, adequaat tegen identiteitsfraude worden opgetreden, aldus de minister.

Met betrekking voornoemde uitzonderingen wijst de minister op een aanhangig wetsvoorstel met als doel het aanscherpen van een aantal wetten op het punt van fraude met identiteitsbewijzen en de verbetering van identiteitsvaststelling. Wanneer dit wetsvoorstel is aanvaard en in werking is getreden zal het Wetboek van Strafrecht alle instrumenten bevatten om tegen ieder vorm van fraude met identiteitsbewijzen op te treden, aldus de minister. Een separate strafbaarstelling is volgens de minister niet nodig:

Het is van belang dat ieder maatschappelijk ongewenst verschijnsel kan worden aangepakt, maar dat hoeft niet noodzakelijkerwijs zijn vertaling te krijgen in een eigen strafbepaling.”

In dit kader kan ten slotte nog gewezen worden op een andere vorm van identiteitsfraude, namelijk identiteitsfraude via social media. Begin 2012 is hieromtrent ophef ontstaan nadat de strafrechtadvocate Bénédicte Ficq slachtoffer was geworden van identiteitsfraude op Twitter. Deze ‘identiteitsdiefstal’ moest strafbaar worden gesteld, aldus de juriste in (o.a.) De Wereld Draait Door.

Een dergelijke ‘identiteitsdiefstal’ doet zich geregeld voor op ondermeer Twitter. Zowel bedrijven (@NL_Carglass), politieke partijen (@PVVFriesland en @PVVEmmen) als bekende personen (@mark_rutte) zijn hiervan de dupe, al leidt deze vorm van identiteitsdiefstal niet altijd tot problemen, zie bijvoorbeeld het nep Twitter-account van Koningin Beatrix: @Koningin_NL.

Deze vorm van identiteitsfraude valt niet onder de definitie van identiteitsfraude, zoals geformuleerd door de Universiteit Utrecht. Identiteitsfraude via bijvoorbeeld Twitter of andere social media is in Nederland niet strafbaar (in tegenstelling tot bijvoorbeeld Californië). Hoewel een strafrechtelijke optie niet openstaat, is deze identiteitsfraude op verschillende manieren civielrechtelijk aan te pakken.

Ten eerste kan het aannemen van andermans identiteit op social media onder omstandigheden in strijd zijn met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijke verkeer betaamt, en dus onrechtmatig zijn. De benadeelde kan dan een vordering uit onrechtmatige daad starten. Hierbij moet deze dan wel aantonen hij schade heeft geleden. Voor natuurlijke personen kent de onrechtmatige daad nog een alternatief, namelijk inbreuk op het recht op naam uit artikel 1:8 BW:  

Hij die de naam van een ander zonder diens toestemming voert, handelt jegens die persoon onrechtmatig, wanneer hij daardoor de schijn wekt die ander te zijn of tot diens geslacht of gezin te behoren.

Een bijkomend voordeel van een beroep op onrechtmatige daad op grond van artikel 1:8 BW is dat dit artikel een verbodsactie toestaat, zonder dat er schade hoeft te worden gesteld of bewezen, zo volgt uit de Memorie van Antwoord. Voor bedrijven bestaat er aan de andere kant de mogelijkheid om een beroep te doen op hun merk of handelsnaam om identiteitsfraude via social media aan te pakken.

Het nadeel van de civielrechtelijke aanpak is dat de benadeelde de gegevens van de ‘fraudeur’ moet zien te achterhalen. Dit zal niet altijd gemakkelijk zijn, omdat Twitter niet happig is op het vrijgeven van accountgegevens. Dit volgt ondermeer uit haar Guidelines for Law Enforcement en het handelen van Twitter bij bijvoorbeeld het verzoek van de Amerikaanse overheid om de NAW- gegevens van de Occupy Wallstreet demonstrant Malcom Harris.

Een andere (en wellicht de makkelijkste) optie voor een benadeelde van identiteitsfraude is het melden van de identiteitsfraude bij de betreffende social media. Twitter heeft bijvoorbeeld een mogelijkheid voor zowel bedrijven als natuurlijke personen om het betreffende Twitter-account te rapporteren. Dit gebruik is namelijk in strijd met de ‘Twitter Rules’, straf: permanente schorsing van Twitter.

Ook voor deze vorm van identiteitsfraude is dus een strafrechtelijke bepaling (vooralsnog) niet vereist.

BRON: Overheid.nl


PAGINA DOORSTUREN

DEZE PAGINA IS SUCCESVOL DOORGESTUURD!

EEN REACTIE PLAATSEN

UW E-MAIL ADRES WORDT NIET GETOOND AAN ANDERE BEZOEKERS.

  1. NAAM
  2. E-MAILADRES
  3. BERICHT
  4. WANNEER U DEZE REGEL KUNT LEZEN, VUL HET VOLGENDE VELD DAN NIET IN!
  5.