NL EN
  • Home»
  • Weblog »
  • AG in UsedSoft-zaak: uitputting ook bij downloaden

AG in UsedSoft-zaak: uitputting ook bij downloaden

In zijn conclusie van 24 april 2012 in de UsedSoft zaak heeft Advocaat-Generaal Bot gesteld dat makers van computerprogramma’s zich kunnen verzetten tegen de wederverkoop van ‘gebruikte’ licenties die toestaan om de programmatuur nogmaals via internet te downloaden. Tegen de wederverkoop van ‘gebruikte’ licenties die door de eigen klanten van het internet zijn gedownload kan men zich echter, aldus de AG, wegens uitputting niet verzetten.

De conclusie, die ik hierna samenvat, volgt naar aanleiding van door het Duitse Bundesgerichtshof aan het Europese Hof van Justitie gestelde prejudiciële vragen in het geding tussen Axel Bierbach, curator in het faillissement van de Duitse onderneming UsedSoft, en Oracle International Corp, naar aanleiding van de verhandeling door UsedSoft van “tweedehands” software van Oracle.

 

Nog even kort de feiten en achtergrond

Oracle is auteursrechthebbende van computerprogramma’s. In 85% van de gevallen distribueert zij de programma’s doordat de klant deze rechtstreeks op zijn computer downloadt via internet. Als onderdeel van de licentieovereenkomst kan de klant ook updates en patches van de website van Oracle downloaden.

 

UsedSoft handelde in “tweedehands” licenties, waaronder Oracle licenties. Zij benadrukte daarbij dat alle licenties betrekking hadden op bijgewerkte software (updates en patches), aangezien, aldus UsedSoft, de door de oorspronkelijke licentienemer met Oracle gesloten overeenkomst nog steeds geldig was en de rechtmatigheid van de verkoop bij notariële akte was bevestigd. De UsedSoft klanten die nog niet over de software beschikten downloaden de software na aankoop van de “tweedehands” licentie via de website van Oracle. Klanten van UsedSoft die al wel over de  software zelf beschikken downloaden de software op de harde schijf van andere gebruikers.

 

Oracle heeft aan het Landgericht München verzocht deze handelingen te verbieden. Zij werd door het Landgericht in het gelijk gesteld. Het hoger beroep van UsedSoft strandde en vervolgens werd beroep in “Revision” ingesteld bij het Bundesgerichtshof. Het Bundesgerichtshof heeft de behandeling van de zaak geschorst en de volgende prejudiciële vragen aan het EHvJ voorgelegd:

1) Dient de persoon die verval van het recht om controle uit te oefenen op de distributie van een kopie van een computerprogramma kan aanvoeren, als ‚rechtmatige verkrijger’ in de zin van artikel 5, lid 1, van richtlijn 2009/24[...] te worden aangemerkt?

2)      Zo de eerste vraag bevestigend wordt beantwoord, vervalt het recht om controle uit te oefenen op de distributie van een kopie van een computerprogramma overeenkomstig artikel 4, lid 2, [...] van richtlijn 2009/24[...], ingeval de verkrijger de kopie – met toestemming van de rechthebbende – heeft gemaakt door deze kopie van internet te downloaden op een gegevensdrager?

3)      Zo de tweede vraag eveneens bevestigend wordt beantwoord, kan dan ook de persoon die een ‚tweedehands’ softwarelicentie heeft verkregen zich met het oog op het maken van een kopie van het computerprogramma als ‚rechtmatige verkrijger’ volgens artikel 5, lid 1, en artikel 4, lid 2, [...] van richtlijn 2009/24[...] beroepen op verval van het recht om controle uit te oefenen op de distributie van de kopie van het computerprogramma die door de eerste verkrijger met toestemming van de rechthebbende is gemaakt, door deze kopie van internet op een gegevensdrager te downloaden, ingeval de eerste verkrijger zijn kopie heeft gewist of deze niet meer gebruikt?”

NB: in de Duitse procedure was reeds vastgesteld dat de klanten van UsedSoft auteursrechtelijk relevante handelingen verrichtten en dat het recht om die handelingen te verrichten niet rechtmatig door UsedSoft aan haar klanten kon worden overgedragen, aangezien de licentieovereenkomsten van Oracle volgens de daarin opgenomen bepalingen “niet-overdraagbaar” zijn. De klanten van UsedSoft zouden derhalve aldus de Duitse rechter die handelingen alleen mogen verrichten als daarvoor geen toestemming vereist zou zijn door Oracle. Hiervan zou sprake zijn als de prejudiciële vragen bevestigend zou worden beantwoord.

 

De conclusie van de AG

De AG meent dat, hoewel het Bundesgerichtshof de tweede vraag heeft gesteld voorzover de eerste vraag bevestigend zou worden beantwoord, deze vraag, te weten of het beginsel van uitputting al dan niet van toepassing is op downloading van internet, als eerste moet worden beantwoord. Daarna buigt de AG zich over de eerste en derde vraag gezamenlijk.

 

 De tweede vraag

Ten aanzien van de tweede vraag is door UsedSoft het standpunt ingenomen dat de uitputtingsregel conform de bewoordingen van artikel 4, lid 2 van richtlijn 2009/24 van toepassing is op de onlineoverdracht van software, aangezien (1) de term “kopie van een programma” uitgelegd kan worden als betrekking hebbende op de handelwijze die ertoe strekt de verkrijger in staat te stellen het programma te downloaden en (2) met de term “eerste verkoop” niet wordt bedoeld de overdracht door verstrekking van een fysieke gegevensdrager. Het gaat, aldus UsedSoft, veeleer om het uiteindelijke economische doel, te weten het programma permanent ter beschikking stellen voor gebruik. Oracle betoogt – ondermeer – dat pas sprake kan zijn van uitputting van het distributierecht in het geval van overdracht van een tastbaar object, en dus niet door middel van downloaden.  Zij wordt hierin gesteund door de standpunten van de Spaanse, Franse, Ierse en Italiaanse regering, alsmede de Commissie.

 

De AG durft echter een andere weg in te slaan. Uitgebreid motiveert hij dat, samengevat, dat artikel 4, lid 2, van richtlijn 2009/24 aldus moet worden uitgelegd dat het recht op distributie van de kopie van een computerprogramma is uitgeput, wanneer de rechthebbende, die toestemming heeft verleend voor het downloaden van internet van deze kopie op een digitale gegevensdrager, tevens een betaling en voor onbeperkte tijd een gebruiksrecht op deze kopie heeft overgedragen. Ingevolge die bepaling, zo stelt de AG, moet namelijk als verkoop worden aangemerkt elke beschikbaarstelling in de Unie – ongeacht op welke wijze en in welke vorm – van een kopie van een computerprogramma voor het gebruik ervan voor een onbeperkte tijd en tegen betaling van een vaste prijs.

 

Ik vind dit niet zo’n gekke redenering van de AG; het gemaakte onderscheid tussen een fysieke dragen en downloaden op een fysieke drager, zeker met de bijkomende vereisten van betaling van een vaste prijs en een licentie voor onbeperkte tijd, is immers nogal kunstmatig.

 

De eerste en de derde vraag

Bij de beantwoording van deze vraag stelt de AG centraal het verschil tussen het distributierecht en het reproductierecht. De uitputtingsregel van artikel 4, lid 2, richtlijn 2009/24 heeft enkel en alleen betrekking, aldus de AG, op de distributie van een kopie van een computerprogramma en doet niet af aan het recht van reproductie, waaraan niet kan worden getornd zonder de kern van het auteursrecht aan te tasten. De AG realiseert zich daarbij dat deze inperking de uiputtingsregel in de praktijk gevoelig beperkt, maar is van mening dat de tegenovergestelde benadering ertoe zou leiden dat de door de wetgever beoogde reikwijdte van de uitputtingsregel wordt overschreden, hetgeen het beginsel van de rechtszekerheid in gevaar zou brengen.

 

Ten aanzien van de eerste en derde vraag is de AG derhalve van mening dat ingeval van wederverkoop van het gebruiksrecht van de kopie van een computerprogramma de tweede verkrijger dit programma niet met een beroep op de uitputtingsregel mag reproduceren door een nieuwe kopie te maken, ook al heeft de eerste verkrijger zijn kopie gewist of gebruikt hij deze niet meer.  

 

Daar waar de zaak voor Oracle (en andere rechthebbenden) bij de beantwoording op de tweede vraag de verkeerde kant leek op te gaan, worden de mogelijkheden die de toepasselijkheid van de uitputtingsregel bieden ernstig ingeperkt, nu reproductiehandelingen daar uitdrukkelijk niet onder vallen, althans, als het aan de AG ligt. En nu is het wachten op het EHvJ. Durft het Hof ook de stap te nemen, tegen verschillende lidstaten en de commissie in, om de kunstmatige scheiding tussen fysieke drager en downloaden op te heffen? En als het EHvJ dat doet, kiest het Hof dan ook de weg van beperking, of moet Oracle alsnog vrezen? Ik houd u op de hoogte.

 

Lees hier de hele conclusie van de AG.

 

BRON: EHvJ


PAGINA DOORSTUREN

DEZE PAGINA IS SUCCESVOL DOORGESTUURD!

REACTIES (2)

Eileen34Whitaker zondag 30 december 2012 13:54

Cars and houses are not very cheap and not every person is able to buy it. Nevertheless, personal loans are created to support different people in such kind of situations.

Carney35Lindsay woensdag 2 januari 2013 09:21

If you are willing to buy a car, you would have to get the loan. Furthermore, my mother all the time utilizes a commercial loan, which seems to be the most useful.

EEN REACTIE PLAATSEN

UW E-MAIL ADRES WORDT NIET GETOOND AAN ANDERE BEZOEKERS.

  1. NAAM
  2. E-MAILADRES
  3. BERICHT
  4. WANNEER U DEZE REGEL KUNT LEZEN, VUL HET VOLGENDE VELD DAN NIET IN!
  5.