NL EN
  • Home»
  • Weblog »
  • Advies Commissie Auteursrecht: betere bescherming User Generated Content

Advies Commissie Auteursrecht: betere bescherming User Generated Content

In september 2011 heeft de Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie de Commissie Auteursrecht verzocht advies uit te brengen over de juridische mogelijkheden voor het introduceren van een flexibel systeem van beperkingen op het auteursrecht. De adviesaanvraag is gedaan tegen de achtergrond van de Speerpuntenbrief Auteursrecht en de Digitale Agenda voor het ICT-beleid, waarin het kabinet heeft aangegeven een discussie te willen starten over het opnemen van een zogenaamde “fair use”-uitzondering in de Auteursrechtrichtlijn. Fair use is een begrip uit de Amerikaanse auteurswetgeving. Fair use vormt een algemene uitzondering op het auteursrecht, inhoudende dat een werk gebruikt worden mits dat gebruik maar "eerlijk" (“fair”) naar de rechthebbende toe is. Of sprake is van “fair use” hangt onder meer af van het doel en karakter van het gebruik, de aard van het beschermde werk, de omvang en het belang van het overgenomen deel in verhouding tot het beschermde werk als geheel, en het effect van het gebruik op de (potentiële) markt voor of waarde van het beschermde werk.

Voorlopig ziet het er – wegens gebrek aan Europese overeenstemming – niet naar uit dat op korte termijn een fair use-uitzondering in de Europese Auteursrechtrichtlijn zal worden opgenomen. Daarom heeft de Commissie Auteursrecht nu een advies uitgebracht waarin wordt onderzocht in hoeverre de huidige Auteursrechtrichtlijn ruimte biedt voor het inrichten van een flexibel systeem van beperkingen op het auteursrecht in Nederland.

De Commissie Auteursrecht adviseert om het Nederlandse auteursrecht aan te passen zodat zogenaamde user-generated content (UGC) beter beschermd wordt. Op dit moment is het is het zo dat internetters die auteursrechtelijk beschermde foto's, video's en muziek gebruiken om eigen (ofwel user-generated) content te maken het risico lopen te worden aangesproken wegens auteursrechtinbreuk. Dit moet anders, aldus de Commissie. Zij definieert user-generated content als de “bewerking van bestaande werken voor niet-professionele doeleinden”. De user-generated content mag dus geen commercieel doel hebben, maar mag wel via commerciële platforms zoals YouTube verspreid worden. Bovendien moet er een creatieve bewerkingsslag hebben plaatsgevonden. Dat wil zeggen dat er door de gebruiker iets substantieels aan een bestaand werk moet worden toegevoegd.

In haar advies stelt de Commissie voor om voor de invoering van een regeling voor UGC aan te sluiten bij de citaat-exceptie neergelegd in artikel 15a Auteurswet (Aw). Volgens dit artikel is citeren uit een werk geoorloofd mits het werk waaruit geciteerd wordt rechtmatig openbaar is gemaakt, het aantal en de omvang van de geciteerde delen door het doel wordt gerechtvaardigd, de bron wordt vermeld, en de persoonlijkheidsrechten worden gerespecteerd.

Een verruiming van artikel 15a Aw met als doel het gebruik van werken voor UGC mogelijk te maken zal onder het Auteursrechtrichtlijn naar alle waarschijnlijkheid geoorloofd zijn, zo schrijft de Commissie. De Auteursrechtrichtlijn biedt namelijk ruimte voor flexibiliteit door in art. 5 lid 3 onder meer te spreken van “het citeren ten behoeve van kritieken en recensies en voor soortgelijke doeleinden.” De bepaling laat de lidstaten dus vrij in het bepalen van de doeleinden waarvoor de citaat-exceptie wordt ingezet.

Een minimale wetswijziging zou volgens de Commissie volstaat om UGC onder het citaatrecht te brengen. Zij adviseert de Commissie om een apart lid aan artikel 15a toe te voegen dat bepaalt dat ook het citeren van werken binnen het kader van user-generated content geoorloofd is, mits aan de voorwaarden voor het citaatrecht is voldaan. Overigens zou de nieuwe bepaling onverlet laten dat, naast een beroep op de citaat-exceptie, waar mogelijk ook een beroep kan worden gedaan op andere, bestaande beperkingen, zoals de incidentele verwerking van ondergeschikte betekenis (artikel 18a Aw) en de parodie-exceptie (artikel 18b Aw).

Zou de Staatssecretaris het advies van de Commissie Auteursrecht volgen, dan zouden remixen, “mash-ups” en andere aanpassingen van beschermde werken door individuen wettelijk toegestaan worden. De Commissie is van mening dat de flexibiliteit voor het gebruik van user-generated content recht doet aan de belangen van zowel rechthebbenden en gebruikers.

Wel merkt de Commissie op dat het niet uit te sluiten is dat het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJEU) te zijner tijd mogelijk anders zal oordelen. Hoewel de Auteursrechtrichtlijn ogenschijnlijk ruimte laat voor het inbouwen van meer flexibiliteit in het bestaande systeem van beperkingen, legt het HvJEU de beperkingen of uitzonderingen op het auteursrecht doorgaans namelijk restrictief uit.

BRON: Rijksoverheid.nl


PAGINA DOORSTUREN

DEZE PAGINA IS SUCCESVOL DOORGESTUURD!

EEN REACTIE PLAATSEN

UW E-MAIL ADRES WORDT NIET GETOOND AAN ANDERE BEZOEKERS.

  1. NAAM
  2. E-MAILADRES
  3. BERICHT
  4. WANNEER U DEZE REGEL KUNT LEZEN, VUL HET VOLGENDE VELD DAN NIET IN!
  5.