Er gaat niets boven matchen in Groningen
Dankzij mond-tot-mond reclame versloeg de Groninger Jan-Peter Cruiming (1965) grote concurrenten die over megabudgetten beschikken. Na de verkoop van zijn Nationale Vacaturebank aan VNU investeert hij in nieuwe internetinitiatieven, zoals Holidot.com, Studenten.nl en Talentfund.nl. Centraal daarbij staat steeds: het bij elkaar brengen van vraag en aanbod. ‘Ik ben gek op imperfecte markten.’
Tenerife, 2000. Op een blocnote schrijft Jan-Peter Cruiming het businessplan voor de Nationale Vacaturebank. Er bestaan op dat moment al zo’n 400 websites voor werkzoekenden. Toch gelooft de eigenaar van werving & selectiebureau Hunter Select, dat hij het beter kan. Uitgevers gaan dan nog uit van verouderde concepten. Zij verkopen advertentieruimte op internet precies zoals ze dat bij papieren uitgaven gewoon waren te doen. De Groningse ondernemer daarentegen, denkt dat het op internet niet langer moet gaan om millimeters maar om matching. ‘Ik heb altijd iets gehad met het bij elkaar brengen van vraag en aanbod. Al tijdens mijn studententijd bemiddelde ik parttimers, voor vijf euro per match.’
Vliegwiel
Cruiming ziet internet als een perfect middel om een nationale database op te zetten met alle vacatures en cv’s. Hij droomt ervan dat werkzoekenden zich slechts één keer in hoeven te schrijven en niet bij legio bureaus. Deze ‘nationale’ gedachte blijkt direct ook het onderscheidende van zijn concept. Want zijn grote Amerikaanse concurrent Monsterboard matcht ook, maar pikt daarbij vooral de krenten uit de Randstedelijke pap. Lokale ondernemers kunnen er niet terecht. ‘Hun aanbod was minimaal en hun advertentiebudget maximaal’, typeert Cruiming achteraf de situatie van acht jaar geleden.
Als de Nationale Vacaturebank in augustus 2000 start, blijkt Cruiming grote concurrenten partij te kunnen geven. Hij doet zijn site er aanvankelijk bij, neemt één jongen in dienst en bekijkt de cv’s en vacatures stuk voor stuk. Maar: ‘Ineens draaide het vliegwiel en kwamen de cv’s en vacatures met honderden per dag.’ Om de groei bij te benen, verhuist het bedrijf bijna jaarlijks naar een nieuw kantoorpand. En als de Nationale Vacaturebank twee dagen uit de lucht is, wordt de impact zonneklaar. ‘We werden platgebeld door mensen die dagelijks met de site werkten. En we hoorden verhalen van recruiters die vroeg opstonden, om als eerste onze zending van nieuwe cv’s te kunnen doornemen. Ik weet nog goed dat ik op vakantie op Bali was en dat iedereen de site bleek te kennen. Een gekke gewaarwording.’
Grootste
Binnen enkele jaren groeit De Nationale Vacaturebank uit tot de grootste in zijn soort. Dat laat de concurrentie niet over zijn kant gaan. PCM en Wegener spannen al in 2002 een proces aan. Ze maken bezwaar tegen het gebruik van informatie uit gekochte samenvattingen van dagbladvacatures. De adverterende bedrijven krijgen van De Nationale Vacaturebank een e-mail waarin hen om toestemming wordt gevraagd om door te plaatsen. Tegelijk worden ze in de gelegenheid gesteld om gratis meer vacatures te plaatsen. Zo krijgt de site steeds meer uniek aanbod. ‘We wonnen het kort geding. En de uitspraak in hoger beroep bij het gerechtshof van Leeuwarden hield in dat het doorplaatsen alleen mocht als het gebruik van de vacatures niet substantieel was.’ Die uitspraak deert Cruiming nauwelijks. Na een tijd loopt zijn site zo goed dat het ook prima zonder samenvattingen kan. Het bedrijf wordt zo’n gevestigde waarde dat VNU Media in 2004 besluit de onderneming te kopen.
Talentfund.nl
Cruiming blijft nog tot 2006 bij de Nationale Vacaturebank betrokken, maar hij is te veel ondernemer om daarna op de lauweren te gaan rusten. Vol overgave stort hij zich op internet-startups. Ook de nieuwe initiatieven draaien om het bij elkaar brengen van vraag en aanbod. Zoals Holidot.com: ‘Er bestaan duizenden sites waarop je vakantieaccommodatie kunt boeken, maar niemand bundelde nog het aanbod van appartementen, campings, hotels en bed & breakfast. Dat doen wij wel.’ En met Talentfund.nl geeft Cruiming jong talent betere toegang tot de woningmarkt. ‘Bedrijven hebben moeite om goede jonge medewerkers te krijgen. Via onze site kunnen ze een betaalbare woning dichtbij het werk aanbieden.’ Opnieuw is matchen het kernbegrip. Cruiming: ‘Er zijn nog steeds veel imperfecte markten waar vraag en aanbod elkaar nog niet vindt. Zolang die er blijven, heb ik iets om handen.’
Noorden
Elk succesvol internetinitiatief begint volgens Cruiming met ‘een kloppend concept waar echt behoefte aan is’. ‘Als je een idee hebt, moet je denken: waarom bestaat deze site eigenlijk nog niet? Als na onderzoek blijkt dat het er echt nog niet is, peil je of dit vooral jouw behoefte is of dat de doelgroep veel groter is. Vervolgens is het zaak om je niet te laten afleiden door bijzaken zoals het uiterlijk van de site. Je moet nuchter blijven, aan je concept vasthouden, keihard werken en zorgen dat de site doet wat hij moet doen. Daar zijn wij hier in het Noorden goed in, zoals blijkt uit Relatieplanet.nl en Bellen.com. Groningen is inmiddels de tweede IT-stad van Nederland. Waarom zou je met een internetinitiatief Randstad-huren betalen?’